Dergi Ara >>
Yıl:2018; Cilt: 21; Sayı: 41>> Özet
TAM METİN
Türk Psikoloji Yazıları; 2018;21(41):78-95
Yüz En-Boy Oranının Psikolojik Özellikler, Sosyal Davranış ve Sosyal Algıyla İlişkisi
SA Sarıbay
Boğaziçi Üniversitesi, İstanbul
Son yıllarda sosyal ve davranış bilimlerinin farklı dallarında insan yüzleri üzerine birçok araştırma ortaya çıkmıştır. Bunlardan bazıları, yüzün üst kısmının eninin boyuna oranı gibi statik yüz özelliklerinin, yüz sahibinin saldırganlığı ve baskınlığı gibi çeşitli davranışlarıyla ve yüzleri değerlendiren kişilerin bu yöndeki algılarıyla ilişkili olduğunu göstermiştir. Bu bulgular, yüzün bu özelliğinin, insan davranışına etkileri bilinen testosteron hormonuyla ilişkili olduğuna dair veriler ışığında önem kazanmaktadır. Fakat bu konudaki araştırmaların ortak bazı eksiklik ve kısıtlamaları göze çarpmaktadır. Aynı zamanda tutarsız bulguları çözmek için daha fazla araştırmaya ihtiyaç vardır. Türkiye’de ise konuyla ilgili bildiğimiz çok az sayıda çalışma bulunmaktadır. Bu tarama, alakalı alanyazını kapsamlı bir şekilde ve belirli alt temalara ayırarak okuyuculara sunup, kuramsal ve yöntemsel eksiklik ve kısıtlamaları irdeleyerek ileride yapılabilecek araştırmaları motive etmek amacıyla yazılmıştır. Yüz en-boy oranına dair alanyazın çeşitli zorluklar içermekle beraber, psikoloji biliminin biyoloji ve antropoloji gibi yakın alanlarla bütünleşmesine katkı yapma potansiyeli taşımaktadır.
Relationship between Psychological Characteristics, Social Behavior and Social Perception and Facial Width-to-height Ratio
In recent years, numerous studies on human faces have appeared in various fields within the social and behavioral sciences. Some of these have shown that static facial qualities, such as the ratio of the width to the height of the upper face, are related to various behaviors of the owner of the face, such as his/her aggressiveness and dominance, and corresponding perceptions of perceivers. These findings take on special importance when considered in light of findings that this feature of the face is related to testosterone, whose effects on human behavior have been documented. However, common limitations and shortcomings of studies on this topic are apparent. In addition, more studies are needed to resolve conflicting findings. There is very little research on the topic in Turkey. This review was written with the goal of motivating future studies by providing readers with a comprehensive literature survey, organized by subthemes, and detailing the methodological and theoretical limitations and shortcomings. The literature on the facial width-to-height ratio presents various challenges while also carrying the potential to contribute to the integration of psychological science with neighboring disciplines such as biology and anthropology.